Molenbeek in Ronse blijft tientallen keren boven de PFAS-norm, VUB vindt veertien verbindingen in de bodem
Nieuwe water- en bodemstalen van de VUB en Climaxi tonen dat de vervuiling met zogenoemde eeuwige chemicaliën amper verminderd is en dat ook nieuwere varianten opduiken.
Onderzoekers van de Vrije Universiteit Brussel, professor Willy Baeyens en doctoraatsstudente Yue Gao, namen samen met de milieuorganisatie Climaxi nieuwe water- en bodemstalen rond de Molenbeek in Ronse, meldden VRT NWS en de regionale zender AVS woensdag. In het water liggen de PFAS-concentraties nog altijd tientallen keren boven de Vlaamse milieukwaliteitsnorm. Zelfs in de zone waar de VUB iets lagere waarden mat dan de Vlaamse Milieumaatschappij eerder, gaat het om 50 tot 80 keer de norm.
Ook de bodem is sterker vervuild dan verwacht. De onderzoekers vonden 14 verschillende PFAS-verbindingen, ook in zandgrond, al waren de concentraties daar laag. AVS meldt dat de hoogste waarden gemeten werden in de Spinsterstraat en rond de Maghermanlaan. Een deel van de aangetroffen stoffen was vier jaar geleden niet gemeten door de overheid. Naast oudere PFAS met lange ketens gaat het om nieuwere varianten met korte ketens, zoals GenX. Baeyens noemt die minder gevaarlijk maar nog altijd giftig; hoe snel ze verdwijnen en wat ze doen met de gezondheid, is niet duidelijk.
Climaxi wijst onder meer het textielbedrijf Utexbel en tapijtmaker Associated Weavers aan als historische vervuilers, naast het verdwenen Tardel en het kleinere Alpani, dat onlangs om soepelere normen vroeg. De meeste bedrijven zeggen intussen geen PFAS meer te gebruiken. Volgens AVS wijst de mix van oude en recente stoffen erop dat het probleem verder reikt dan de vroegere grote vervuilers.
Climaxi vraagt dat alle aangetroffen PFAS-soorten meetellen bij toekomstige milieuvergunningen, en pleit voor permanente meetstations en regelmatige controles in Ronse. PFAS zitten in heel Vlaanderen in bodem en water; ze breken zeer traag af en zijn schadelijk voor mens en milieu.