Vijftig leiders in Dublin zoeken een Europese stem voor de vredesgesprekken, België ontbreekt door het begrotingsoverleg
De top van de Europese Politieke Gemeenschap leverde geen besluiten op, maar wel een open debat over wie Europa vertegenwoordigt tegenover Moskou en Washington.
In het Convention Centre van Dublin kwamen donderdag zowat vijftig staats- en regeringsleiders samen voor de negende top van de Europese Politieke Gemeenschap, het forum dat na de Russische inval in Oekraïne werd opgericht. Gastheer was de Ierse premier Micheál Martin. Premier Bart De Wever was er niet bij omdat hij in België vastzit in de begrotingsgesprekken, meldt de Ierse openbare omroep RTÉ. Ook de Turkse president Erdoğan, die de klimaattop COP31 in Antalya ontvangt, en de Spaanse premier Sánchez, die campagne voert voor vervroegde verkiezingen, ontbraken. Wel aanwezig waren onder meer de Canadese premier Mark Carney, NAVO-secretaris-generaal Mark Rutte en de Britse premier Andy Burnham.
De vraag die de dag beheerste, was wie namens Europa aan tafel moet zitten wanneer over Oekraïne wordt onderhandeld. Volgens RTÉ zei de Amerikaanse gezant Jared Kushner dat de EU betrokken moet zijn om de Europese veiligheid te waarborgen. Martin opperde een groep Europese woordvoerders in plaats van één persoon. Buitenlandchef Kaja Kallas herinnerde eraan dat zij, Ursula von der Leyen en António Costa daar in 2024 voor werden aangeduid, maar dat de 27 regeringsleiders anders kunnen beslissen. De Franse president Emmanuel Macron en de Duitse kanselier Friedrich Merz leken geen haast te hebben. De Ierse minister Helen McEntee hoopte op een beslissing tijdens het informele overleg van de EU-leiders op vrijdag.
Macron zei dat er geen Amerikaanse steun voor Oekraïne meer is en dat Europa zelf zijn veiligheidskeuzes moet maken. Von der Leyen kondigde volgens TheJournal.ie een 22ste sanctiepakket tegen Rusland aan en een voorstel om Oekraïne in 2027 financieel te steunen. Kyiv heeft volgend jaar naar schatting 70 miljard euro nodig, en de EU wil dat Canada, Japan en het Verenigd Koninkrijk meer bijdragen. Canada werd ook genoemd als mogelijk eerste geassocieerd lid van de EU. Ierland en Oekraïne praten over de gezamenlijke productie van drones, al noemde de Ierse regering die gesprekken nog pril.
De top werd beveiligd met de grootste operatie in de Ierse geschiedenis, met ongeveer 5.000 agenten en systemen tegen drones. Ze volgde op een week met bommeldingen bij Ierse media, waaronder RTÉ, en dreigementen tegen luchtvaartmaatschappijen. Een sluitend bewijs van Russische betrokkenheid is er niet. Martin vatte de dag samen in vier punten: steun aan Oekraïne, samenwerking tegen hybride aanvallen, technologie voor innovatie en betaalbare schone energie. Een slotverklaring kwam er niet; de volgende editie vindt in het voorjaar in Zwitserland plaats.